
(KAMPONG KU)
ย่านสะบารังรวมถึงบือติง เป็นที่รับรู้กันโดยทั่วไปของผู้คนที่อยู่ในละแวกปัตตานีว่า เป็นถิ่นของคนจริง เรื่องเล่าที่ติดปากบ่อยๆ คือการประลองกำลังกันในแบบฉบับของลูกผู้ชาย ชุมชนที่โอบล้อมด้วยสายน้ำขณะเดียวกันก็คอยโอบอุ้มความฝันในชีวิตของผู้คนจำนวนมาก หลายสิบปีผ่านไปเรื่องเล่าคนจริงแห่งสะบารังรวมทั้งบือติง ค่อยๆ เลือนหายไป เฉกเช่นเดียวกันกับย่านอื่นๆ ของชุมชนในเมืองปัตตานี

ชายหนุ่มผิวเข้มร่างบางสองคน ยืนต้อนรับพวกเราอยู่หน้าร้านเนื้อย่างเพิ่งเปิดใหม่นามว่ากำปงกู ที่ตั้งอยู่บนชายขอบของสองชุมชนใหญ่ในเมืองปัตตานี กำปงกู เป็นชื่อของร้านขณะเดียวกันก็เป็นชื่อชุมชนที่ตั้งขนาบข้างสองชุมชนใหญ่คือบือติง และสะบารัง พวกเขาสองคนคือกลุ่มเจ้าของร้าน In_T_af Café & Gallery ซึ่งขึ้นชื่อเรื่องการรีโนเวทอาคารเก่าที่ตั้งอยู่ในย่านชุมชนการค้าเดิมริมแม่น้ำปัตตานี จนกลายเป็นร้านน้ำชาที่เป็นหัวหอกในการฟื้นฟูย่านเก่าแก่ของเมืองปัตตานีให้กลับมาฟื้นตัว แม้จะไม่เรืองรองดั่งวันวาน แต่อย่างน้อยเมืองแห่งนี้ก็ถูกปลุกขึ้นมาอีกครั้งโดยน้ำมือของพวกเขา และมิตรสหาย ที่สำคัญการรีโนเวทอาคารเก่าให้กลับมาใช้ได้อีกครั้งเป็นความสำเร็จอีกประการของงานเชิงอนุรักษ์ที่กำลังถูกพูดถึงในพื้นที่เป็นอย่างมากด้วยเช่นกัน

ประติมากรรมหน้าร้านโดดเด่นด้วยวัสดุเหล็กเส้น และการเล่นสี ที่ดูคล้ายกับการเอาเนื้อมาวางเรียงซ้อนกันเป็นชั้นๆ รวมกันกลายเป็นก้อนเนื้อ การเล่นกับสีแดงที่สาดส่องจนกลายเป็นก้อนเนื้อนั้น นัยหนึ่งมันดูเป็นการเล่นกับความรู้สึกผู้คนที่เดินผ่านว่าแม้สีแดงฉานจะดูโดดเด่น แต่ก็อาจสะเทือนความรู้สึกของคนที่เดินเข้ามาในร้านให้ต้องวัดใจว่า จะก้าวข้ามผ่านความรู้สึกเพื่อพบว่าแท้ที่จริงแล้วสีนั้นเป็นเพียงพื้นผิว และมิติที่หลอกตา เพื่อพบกับเรื่องราวอีกด้าน คือความพิถีพิถันของการแล่เนื้อ และการคัดเลือกวัตถุดิบ คงคล้ายกับภาพจำของพื้นที่ที่ใครต่อใครอาจมองว่าเป็นพื้นที่สีแดง แต่ข้างในพื้นที่สีแดงนั้นกลับมีเรื่องราวดีๆซ่อนอยู่มากมาย จนเมื่อก้าวข้ามจากความรู้สึกแล้ว สิ่งที่ได้พบเจอคือความ เรียล ของพื้นที่ ที่มีทั้งด้านบวก ด้านลบ แต่ที่โดดเด่นที่สุดกลับกลายเป็นมิตรภาพ


ด้วยความที่เป็นโรงงานเก่า การดัดแปลงพื้นที่ข้างในเพื่อมาใช้ให้เหมาะกับการเป็นร้านเนื้อย่างคืออีกหนึ่งความท้าทาย ชายหนุ่มทั้งสองคนจึงใช้งานเหล็กเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งของการจัดแต่งร้าน แล้วดัดมันเพื่อเพิ่มมิติให้แลดูมีมูฟเม้นต์ แสดงให้เห็นเป็นเส้นเลือด และมันของเนื้อให้เหมาะสมกับการเป็นร้านเนื้อย่าง แต่ความรู้สึกกลับอบอุ่นยิ่ง
ดี้ หรือ สมโภช เจ๊ะอาลี และ ซี หรือ อาซีซี ยีเจ๊ะแว เพื่อนรักตั้งแต่สมัยพลัดถิ่นไปเรียนต่อระดับปริญญาตรีในสาขาสถาปัตยกรรมที่ กรุงเทพฯ แม้จะเรียนกันคนละสถาบันแต่พวกเขากลับบ้านมาพร้อมกับความคิดและความฝัน แม้การสร้างเมืองอาจยังไม่ใช่จุดหมายแรกที่ตระหนักรู้ แต่ร้านกาแฟ In_T_af ก็ทำให้พวกเขาตกผลึกได้ว่า การสร้างเมืองด้วยงานออกแบบ และอยู่รอดในเชิงธุรกิจสามารถเป็นทางเลือกในการเปลี่ยนแปลงเมือง และความเป็นอยู่ของผู้คนได้ ซึ่งนั่นคือบรรยากาศที่ผู้คนในพื้นที่โหยหา หลังจากความรุนแรงที่คอยพัดกระหน่ำซ้ำเติมพื้นที่มามากกว่าสิบปี จวบจนช่วงระยะเวลาสองสามปีหลัง ความรุนแรงเริ่มบรรเทาเบาบาง และนั่นก็เริ่มทำให้ผู้คนโหยหาด้านอื่นๆ ของชีวิตหลังจากที่ความรุนแรงได้ดึงความสนใจในชีวิตด้านอื่นๆ ออกไปจากพวกเขา



Peter Kropotkin นักคิดคนสำคัญของสำนัก Anarchism เชื่อว่า แม้มนุษย์จะแข่งขันกันเพื่ออยู่รอดแต่มนุษย์ก็ตระหนักได้ว่า การร่วมมือกันก็คือหนทางแห่งการอยู่รอดเช่นเดียวกัน และนั่นคงเป็นหนทางที่พวกเขาสองคนเลือก พวกเขาเริ่มต้นคิดร้านเนื้อย่างนี้เมื่อสองปีที่แล้ว และมองว่าหนึ่งในทำเลที่น่าสนใจนั้น คือโรงงานร้างแห่งหนึ่งซึ่งตั้งอยู่หลังโรงเรียนชุมชนสะบารัง และทางเข้าชุมชนบือติง ซึ่งน่าบังเอิญที่ตึกหลังนี้เป็นของหนุ่มใหญ่ผู้ชื่นชอบการแปรรูปขยะทะเลมาเป็นรองเท้า เลยทำให้หนทางของการทำร้านเนื้อย่างนั้นง่ายขึ้นกว่าเดิม เพราะการรีโนเวทตึกเก่าที่ถูกทิ้งร้างนั้นมันตอบโจทย์ทั้งในแง่ต้นทุน และจำกัดการใช้วัสดุที่จะสร้างปัญหารบกวนแก่สิ่งแวดล้อม

หุ้นส่วนหน้าใหม่ถูกเชื้อเชิญเข้ามาโดยเฉพาะอย่างยิ่งกลุ่มซูเรียซึ่งสามารถขายพิซซ่าอย่างอยู่รอดปลอดภัยในเชิงธุรกิจในเมืองเล็กๆ แห่งนี้และมีแนวคิดที่คล้ายคลึงกัน นอกจากนี้แล้วพวกเขายังเปิดโอกาสให้ผู้คนอีกมากหน้าหลายตาที่มีความฝัน และความหวังกับเมืองแห่งนี้ได้เข้ามาร่วมลงขัน เพื่อเดินบนเส้นทางเดียวกัน
การหารือกับผู้นำชุมชนคือสเต็ปต่อไปของการทำงาน ชุมชนกำปงกูแห่งนี้ก็เหมือนกับอีกหลายชุมชนในอนุภูมิภาคในจังหวัดติดชายแดนที่เมื่อความขัดแย้งเบาบางลง ปัญหาหนึ่งที่นูนขึ้นมาอย่างไม่น่าเชื่อ คือการติดยาเสพติดของเยาวชนในพื้นที่ แม้ระดับปัญหาจะไม่ได้รุนแรง แต่อาณาบริเวณของยาเสพติดกลับครอบคลุมพื้นที่กว้างขวาง นั่นคือความห่วงใยของผู้หลักผู้ใหญ่ที่อาศัยอยู่ในชุมชน คำตอบของผู้นำชุมชนต่อการเปิดร้านเนื้อย่างแห่งนี้คือความยินดี ด้วยความคาดหวังที่ว่าร้านเนื้อย่างแห่งนี้จะทำหน้าที่เป็นหัวหอกที่จะช่วยส่งเสริมให้ย่านแห่งนี้ กลายเป็นย่านที่สว่างไสว และแน่นอนที่บรรดาร้านค้าเล็กๆ ที่ชาวบ้านเป็นเจ้าของโดยรอบต่างตื่นเต้น เพราะการมีร้านใหญ่ และแปลกใหม่นอกจากจะหมายถึงความก้าวหน้าแล้ว มันยังจะเป็นโอกาสของพวกเขาอีกด้วย
การหารือกับผู้นำชุมชนคือสเต็ปต่อไปของการทำงาน ชุมชนกำปงกูแห่งนี้ก็เหมือนกับอีกหลายชุมชนในอนุภูมิภาคในจังหวัดติดชายแดนที่เมื่อความขัดแย้งเบาบางลง ปัญหาหนึ่งที่นูนขึ้นมาอย่างไม่น่าเชื่อ คือการติดยาเสพติดของเยาวชนในพื้นที่ แม้ระดับปัญหาจะไม่ได้รุนแรง แต่อาณาบริเวณของยาเสพติดกลับครอบคลุมพื้นที่กว้างขวาง นั่นคือความห่วงใยของผู้หลักผู้ใหญ่ที่อาศัยอยู่ในชุมชน คำตอบของผู้นำชุมชนต่อการเปิดร้านเนื้อย่างแห่งนี้คือความยินดี ด้วยความคาดหวังที่ว่าร้านเนื้อย่างแห่งนี้จะทำหน้าที่เป็นหัวหอกที่จะช่วยส่งเสริมให้ย่านแห่งนี้ กลายเป็นย่านที่สว่างไสว และแน่นอนที่บรรดาร้านค้าเล็กๆ ที่ชาวบ้านเป็นเจ้าของโดยรอบต่างตื่นเต้น เพราะการมีร้านใหญ่ และแปลกใหม่นอกจากจะหมายถึงความก้าวหน้าแล้ว มันยังจะเป็นโอกาสของพวกเขาอีกด้วย

ฝันใหญ่ที่ปลายทางของซี และดี้รวมทั้งผู้นำชุมชน คือการฟื้นฟูย่านนี้ของเมืองให้กลายเป็นตลาดความคิดสร้างสรรค์ของผู้คน และอยู่รอดได้ในเชิงธุรกิจ แต่ฝันระยะใกล้ที่สำคัญที่สุดคือการทำให้ร้านเนื้อย่างสุดเก๋แห่งนี้ยืนระยะในทางธุรกิจให้ได้ก่อน ซึ่งนั่นคือความท้าทายเบื้องต้นของสองหนุ่มร่างบางที่แบกความฝันอันใหญ่ยิ่งไว้บนบ่าของพวกเขา...
Rzz Yeejehwae, Kampong Ku