สถาปัตยกรรมบนท้องที่ซึ่งไม่ได้เป็นสถาปัตยกรรมท้องถิ่น โดยเจ้าของบ้าน ที่พ่วงตำเเหน่งผู้ออกแบบ เเละล่าสุดบ้านหลังนี้เพิ่งได้รับรางวัลสถาปัตยกรรมรุ่นใหม่ ที่สมควรเผยเเพร่ประจำปี 2562 ของสมาคมสถาปนิกสยามในพระบรมราชูปถัมภ์
Photographer: Piampol Chanpiam
Writer: Nada Inthaphunt
Architect: NPDA Studio
Special Thanks: NPDA Studio, Nutthawut Piriyaprakob

ผนังฝั่งทิศใต้เป็นผนังปิดทึบ และใช้ชายคาของพื้นที่ชั้นสองให้เป็นประโยชน์ เพื่อลดความรุนแรงของสภาพ
หลังจากประสบความสำเร็จจากการทดลองทำงานสถาปัตยกรรมลูกผสม ที่ได้รับแรงบันดาลใจจากสภาพภูมิประเทศ สภาพภูมิอากาศในท้องถิ่นนั้นๆ และขบถที่ฝังตัวอยู่ในอุดมการณ์ของคุณณัฏฐวุฒิ พิริยประกอบ แห่ง NPDA Studio ทำให้ “บ้านสมใจ” บ้านพักและศาลาโยคะอิฐสีแดง บนพื้นที่กิจการของครอบครัวจนกลายเป็นที่กล่าวถึง ทั้งยังได้รับรางวัลจากหลายเวทีการออกแบบด้าน Sustainable ซึ่งไม่ได้จำกัดรูปแบบสถาปัตยกรรมเขตร้อนแบบเดิมๆ ส่วนบ้านพักต่อเติมชุดใหม่อย่าง “บ้านบรรจบ” ก็เป็นอีกงานลูกผสมที่แนวคิดการออกแบบถูกลับจนคมขึ้นไปอีกขั้นหนึ่ง
การเว้นระยะหายใจของบ้านแต่ละหลัง เป็นส่วนออกแบบการใช้ประโยชน์จากธรรมชาติได้อย่างชาญฉลาด ทั้งการระบายน้ำ ลดความแรงลม ลดแสงแดดจัดให้เป็นแสงธรรมชาติที่เข้าถึงพื้นที่ที่คงความเป็นส่วนแต่แก่ผู้ใช้งาน
อาคารห้องพัก 2 ชั้น วางเรียงเว้นระยะต่อเนื่องกัน 4 หลัง ถูกสร้างด้วยระบบเดียวกัน แต่ยังสามารถเปิดประตูเชื่อมกันได้ทุกห้องตลอดชั้น ทั้งยังถูกตั้งอยู่เหนือสระตื้น
   บนที่ดิน 5 ไร่ ของ รีสอร์ท Co-co Nut & Noom ซึ่งมีที่ตั้งอยู่ในสวนมะพร้าวบนเกาะพะงัน จังหวัดสุราษฎร์ธานี ทางภาคใต้ฝั่งอ่าวไทย อันมีความแปรปรวนเรื่องสภาพภูมิอากาศ วิกฤตของ ลม ฝน แดด มรสุม นี้เองกลายเป็นองค์ประกอบสำคัญที่กำหนดรูปแบบบ้านพัก แต่ในขณะเดียวกันบ้านก็เป็นผู้กำหนดรูปร่างของสภาพอากาศที่เชื่อมโยง และสัมพันธ์กับพื้นที่ภายใน

   “สภาพอากาศ น้ำ ลม ฝน คือเพื่อนที่จะเอามาใช้ประโยชน์ให้เกิดบรรยากาศกับผู้เข้าพักอาศัยได้”

   แนวคิดการออกแบบเป็นที่มาของอาคารห้องพัก 2 ชั้น วางเรียงเว้นระยะต่อเนื่องกัน 4 หลัง ถูกสร้างด้วยระบบเดียวกัน และสามารถเปิดประตูเชื่อมกันได้ทุกห้องตลอดชั้น ทั้งยังตั้งอยู่เหนือสระน้ำตื้น มีผนัง และพื้นคอนกรีตหล่อในที่ซึ่งเก็บมุมโค้งมนต่อเป็นเส้นเดียว คล้ายส่วนของเลข 2 หรือ ตัว S เชื่อมชั้นบน และล่าง มีโครงสร้างหลักเป็นเสาสองต้น และผนังคอนกรีตรับน้ำหนัก ผนังด้านข้างอีกฝั่งเป็นกระจกใสยาวต่อเนื่องจากด้านหน้า
นอกจากเป็นผืนผนังและพื้น คอนกรีตหล่อในที่ยังเป็นโครงสร้างรับน้ำหนัก และชายคาของอาคารด้วย เส้นตรงเชื่อมเก็บมุมเส้นโค้งมนเรียงเชื่อมเป็นเส้นเดียว
ลวดลายการแบ่งไม้แบบเท่ากันบนผนัง และพื้นคอนกรีตหล่อในที่ แสดงให้เห็นถึงเสน่ห์ของวัสดุ และมาตรฐานการก่อสร้างที่มีความใส่ใจในรายละเอียด
   “สถาปัตยกรรมถูกหล่อหลอมด้วยสภาพแวดล้อมของมัน โดยไม่ต้องเป็น Vernacular ที่ถูกยึดด้วยกรอบความเชื่อเดิมก็ได้” คุณณัฏฐวุฒิกล่าวถึงข้อเท็จจริง และแนวคิดที่ต้องการหลุดจากกรอบเดิม หัวใจของภูมิปัญญาที่เกิดเป็นสถาปัตยกรรมพื้นถิ่นคือการออกแบบให้ผู้อยู่อาศัยอยู่ในภาวะอยู่สบาย แต่ภาวะอยู่สบายอาจไม่ได้ถูกจำกัดอยู่แค่แบบเดียว

   การเว้นระยะหายใจของบ้านแต่ละหลัง ได้รับการออกแบบให้ใช้ประโยชน์จากธรรมชาติได้อย่างชาญฉลาด ทั้งการระบายน้ำ ลดความแรงลม ลดแสงแดดจัดให้เป็นแสงธรรมชาติที่เข้าถึงพื้นที่สร้างบรรยากาศได้อย่างสวยงาม เมื่อรวมกับผังการใช้งานอันเรียบง่าย แต่ผ่านการวิเคราะห์พฤติกรรมของผู้อยู่อาศัยมาอย่างละเอียด จึงกลายเป็นความสมบูรณ์ที่ลงตัว
โครงสร้างหลักเป็นเสาสองต้น และผนังคอนกรีตรับน้ำหนัก ทำให้ห้องนอนโปร่งที่สามารถใช้พื้นที่ได้อย่างเต็มที่
  เมื่อได้เล่าถึงช่วงเวลาหาจุดยืนที่เหมาะสมของชีวิต คุณณัฏฐวุฒิตั้งคำถามกับข้อจำกัดของรูปแบบสถาปัตยกรรมพื้นถิ่นตั้งแต่สมัยปริญญาตรี จนกลายเป็นแรงขับเคลื่อนในการสั่งสมประสบการณ์การทำงานกับ Morphosis Architects และในที่สุดได้กลับมาตั้งบริษัทเป็นของตนเอง โดยมีแรงบันดาลใจจากแนวคิดของ คุณเจ้ย อภิชาติพงศ์ วีระเศรษฐกุล ที่ถือได้ว่าเป็นขบถหนังไทย และ Alexander McQueen ที่ถือว่ามีต้นทุนชีวิตคล้ายกัน แต่สามารถประสบความสำเร็จในอาชีพได้ ด้วยวิธีการสร้างความน่าตื่นเต้นให้กับงาน ผ่านการผสมผสานระหว่างหลายสิ่งที่ถูกมองว่าขัดแย้งกัน หลังผ่านช่วงชีวิตที่ขวนขวายมาจนถึงจุดนี้ คล้ายคุณณัฏฐวุฒิพบจุดที่สามารถผสมข้อเท็จจริงของพื้นที่ และตัวตนที่หล่อหลอมแบบที่ตามหาอยู่ ฉายความพึงพอใจ และความสุขออกมาบนใบหน้ายามเขาเล่าถึงเป้าหมายการทำงานในแต่ละปีได้
  NPDA Studio ออกแบบรูปทรงอาคารที่อยู่บนพื้นฐานการทดลอง ซึ่งไม่ต่างจากการทดลองรูปทรงอาคารหวือหวาแบบ Biomorphic (ชีวมิติรูปแบบที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติ) ในคอมพิวเตอร์ของ Greg Lynn FORM เพียงแต่เครื่องมือ และเทคโนโลยีที่ถูกนำมาใช้อยู่กับข้อจำกัดที่แตกต่าง แล้วถูกถ่ายทอดออกมาในบริบทที่เหมาะสมเท่านั้น
เสน่ห์ของวัสดุท้องถิ่นอย่างต้นมะพร้าวที่ถูกเก็บในรูปแบบของไม้แบบ ที่ปรากฏชัดทุกครั้งเมื่อแสงแดดส่องจับพื้นผิววัสดุให้เกิดเงาชัดเจน
  แม้จะเป็นสถาปัตยกรรมที่ได้แรงบันดาลใจจากธรรมชาติเหมือนกัน แต่ “บ้านบรรจบ” มีกระบวนการออกแบบที่แตกต่างจากความเรียบง่ายของสถาปัตยกรรมพื้นถิ่นทั่วๆ ไปอย่างสิ้นเชิง จนได้รับรางวัลสถาปัตยกรรมรุ่นใหม่ที่สมควรเผยแพร่ประจำปีนี้ บ้าน 4 หลังจึงมีความพิเศษของรูปลักษณ์ที่ “ตัวเป็นท้องถิ่นแต่ใจเป็น Morphosis” โดยสร้างบนความจริงที่จับต้องได้กับความคิดสร้างสรรค์ที่เปิดโอกาสให้หลุดกรอบ โดยไม่ต้องพยายามฝืนเกร็งแต่งตัวหล่อ แต่เป็นการเคารพต่อองค์ประกอบ และตัวตนจนเป็นเสน่ห์ของผู้สร้างสรรค์