บ้านรีโนเวทของ “ช่อง” เรขาคณิตเชื่อมความสัมพันธ์และพื้นที่ของคน 3 รุ่น
“บ้าน-ช่อง มีที่มาจาก Concept การใช้ช่องแทนทุกอย่างในบ้านซึ่งแยกออกด้วยการมองเห็น ช่องเปิด ช่องแสง ช่องลม และใช้องค์ประกอบหลักเหล่านี้แยกอยู่ตามพื้นที่ของบ้าน” STUDIONOMAD ผู้ออกแบบได้กล่าวอธิบายถึงความที่มาของชื่อบ้าน
บ้าน-ช่องเป็นบ้านรีโนเวทย่านพระราม 3 เจ้าของบ้านมีความตั้งใจให้การปรับปรุงทาวเฮ้าส์ครั้งนี้เป็นบ้านของคน 3 รุ่น ให้สามารถอยู่อาศัยตามต้องการซึ่งเข้ากับลักษณะนิสัยของเจ้าของรุ่นพ่อแม่ที่รับแขกบ่อย แต่ชอบการแบ่งพื้นที่ส่วนตัวออกอย่างชัดเจน ชอบความโปร่งโล่งของพื้นที่ซึ่งขอให้มีลูกเล่นของเรขาคณิตทั้งทรงกลม ทรงเหลี่ยม ส่วนทางโค้ง ใช้วัสดุเทอรัสโซ่ โดยมี STUDIONOMAD เข้ามารับโจทย์ในการออกแบบรีโนเวทบ้านหลังนี้เพื่อปรับให้อาศัยร่วมกับรุ่นปู่ย่า และรุ่นลูกในอนาคต
อาคารทาวเฮ้าส์ของโครงการมีลักษณะของหมู่บ้านวางตัวเป็นรูปตัว U มีหน้าบ้านของทุกบ้านที่หันหน้าเข้าหากัน มีสวนเล็กซึ่งแบ่งฝั่งถนนออกเป็นสองฝั่งถูกใช้เป็นพื้นที่ส่วนกลางทำกิจกรรมต่างๆ และเป็นที่จอดรถของสมาชิกในหมู่บ้าน ตัวอาคารเดิมมีความสูงที่ 3 ชั้นครึ่ง หน้ากว้าง 6 เมตร มีบนพื้นที่ 30 ตารางวา แต่ละชั้นมีความสูงที่ไม่เพียงพอให้แสงธรรมชาติสามารถลอดเข้ามาบริเวณกลางอาคารตามความยาวของพื้นที่ ทำให้มีลักษณะทึบ ทว่ามีส่วนระยะร่นที่มีพื้นที่ด้านหลังมากกว่ารูปแบบของอาคารทาวเฮ้าส์ทั่วไป
ด้วยทิศทางของผังบวกกับความต้องการของเจ้าของบ้าน ซึ่งต้องการให้ห้องนอนทั้งสามห้องอยู่บริเวณด้านหน้าของบ้าน โดยฝั่งซ้ายเป็นเกร็ดอลูมิเนียม ฝั่งขวาคืนช่องว่างครึ่งวงกลมที่มีต้นไม้ตั้งพรางสายตา ห้องนอนแต่ละห้องจะมีพื้นที่ระเบียงยาวเท่ากับหน้ากว้างอาคาร บานเกล็ดฟาซาด และระเบียงแต่ละชั้นจึงมีบทบาทสำคัญในการรักษาความเป็นส่วนตัวให้ผู้อยู่อาศัย
ห้องรับประทานอาหารและสวนหลังบ้านเชื่อมห้องนั่งเล่นชั้นสองทั้งภายนอกและภายใน แสงเข้าจนถึงพื้นที่กลางบ้านให้ดูโปร่งโล่ง
ห้องนั่งเล่นส่วนตัวชั้น 2 เป็นห้องตัวเชื่อมระหว่างห้องรับประทานอาหารชั้น 1 และห้องทำงานที่ชั้น 3
ช่อง
“ช่อง” จึงถูกขยายความออกแบบประยุกต์ใช้ทรงเรขาคณิตเชื่อมต่อพื้นที่ทั้งภายนอกภายในทั้งแกนตั้งและแกนนอน เพื่อเป็นช่องมองเชื่อมทางสายตา ช่องเปิด และช่องลมในพื้นที่
จุดสังเกตแรกจากภายนอกอาคารรูปทรงเรขาคณิตถูกนำว่าใช้ตั้งแต่ส่วนหน้าอาคารในแกนนอน ด้วยช่องว่าง (Void) ครึ่งวงกลม เชื่อมพื้นที่ระเบียงตั้งแต่ชั้น 2 ถึงชั้น 4 เพื่อวางต้นไม้สำหรับเป็นกรองแสง พรางสายตาจากภายนอก ทั้งเป็นพื้นที่สีเขียวพักสายตาสำหรับผู้อาศัยและบุคคลภายนอก ขณะที่พื้นที่ภายในอาศัยการเจาะพื้นเพิ่มระดับโถงความสูง 2 จุด เพื่อเชื่อมต่อระหว่างชั้นโดยมีห้องนั่งเล่นส่วนตัวของชั้น 2 เป็นห้องกลางระหว่างห้องรับประทานอาหารชั้น 1 และห้องทำงานที่ชั้น 3 ทั้งนำแสงเข้าสู่พื้นที่บริเวณกลางอาคารซึ่งมืดทึบให้โปร่งโล่ง
ส่วนแกนตั้ง “ช่อง” เรขาคณิตทำหน้าที่ไม่ต่างกันนัก แต่มีความยืดหยุ่นตามลักษณะการใช้งานเพื่อเชื่อมต่อระหว่างพื้นที่เป็นช่องทางเดินของลมจากหน้าบ้านสู่หลังบ้าน ซึ่งสามารถเปิดเชื่อมพื้นที่ชั้น 1 ให้มีลักษณะกึ่งกลางแจ้ง (Semi-Outdoor) และเปิดระบายอากาศได้ทั่วถึงในแต่ละชั้น ทั้งเป็น “ช่อง” สร้างปฏิสัมพันธ์ทางการมองเห็นทั้งเป็นช่องแสงให้โถงบันไดนอกเหนือจากช่องแสงบนหลังคา เพื่อให้โถงเป็นตัวกลางอีกหนึ่งส่วนเชื่อมความสัมพันธ์ระหว่างชั้น 2 ชั้น 3 และชั้น 4
ช่องเรขาคณิตในแกนตั้งภายในพื้นที่เปิดเชื่อมโยงเพื่อการถ่ายเทของอากาศ และการเข้าถึงของแสง
บริเวณชั้น 1 รูปทรงเราขาคณิตแสดงส่วนโค้งของช่องเปิด เน้นกรอบด้วยวัสดุดึงรูปทรงของฟอร์มให้เด่นชัดขึ้นในพื้นที่
ห้องนั่งเล่นส่วนตัวชั้น 2 ช่องรูปทรงเราขาคณิตแกนตั้งถูกออกแบบให้เจาะพียงบางส่วน เพื่อรักษาความเป็นส่วนตัว เปิดปฏิสัมพันธ์เป็นบางเวลา ให้แสงเข้าได้ถึงโถงบันได
(รูปขวา) หน้าต่างห้อง Walk-in Closet ทรงเรขาคณิตที่ชั้น 4
(รูปซ้าย) เมื่อเปิดช่องเปิดเชื่อมกันของชั้น 1 ให้ความรู้สึกของพื้นที่ Semi-Outdoor
(รูปขวา) โถงทางเดินชั้น 2
โถงทางเดินชั้น 4 สามารถเปิดเป็นช่องลมถ่ายเทอากาศจากหน้าบ้านสู่หลังบ้าน
พื้นที่ส่วนตัว
บ้าน-ช่อง มีการแบ่งสัดส่วนระดับความเข้มข้นของความเป็นส่วนตัวตามความสูงของอาคาร 4 ชั้น ในรูปด้านของหน้าบ้านถูกการออกแบบความเป็นส่วนตัวให้ผู้อยู่อาศัยออกสองระดับก่อนเข้าสู่พื้นที่การใช้สอยส่วนตัว ลำดับแรกคือฟาซาดบานเกร็ดอลูมิเนียมรวมถึงเงาของมันทางด้านซ้าย และต้นไม้ทางด้านขวา ลำดับถัดมาคือระเบียงซึ่งมีความยาวตามหน้ากว้างของอาคาร
ผู้ออกแบบวางผังโดยจัดสรรค์พื้นที่ชั้นล่างต้อนรับแขกผู้มาเยือน ก่อนเพิ่มระดับพื้นที่ส่วนตัวตามลำดับชั้นถึงชั้นบนสุดซึ่งมีลักษณะเป็นเพนท์เฮ้าส์ มีความสงบที่สุดโดยเพิ่มประตู Pivot ชั้นแรกแยกพื้นที่การใช้งานทั้งชั้นออกจากส่วนอื่นของบ้าน และเปิดเพื่อเป็นทางเดินลม ส่วนด้านหน้าเป็นห้องนอนและด้านหลังเป็น Walk-in Closet และห้องน้ำ
ฟาซาดบานเกร็ดอลูมิเนียมรวมถึงเงาของมันทางด้านซ้าย และต้นไม้ทางด้านขวาเป็นระดับบการสร้างพื้นที่ส่วนตัวลำดับแรก
ระเบียงด้านหน้าตามความยาวหน้ากว้างอาคารเป็นลำดับที่สอง
พื้นที่สงบที่สุดเหมือนเพนท์เฮ้าส์ส่วนตัวของเจ้าของบ้านที่สามารถ เปิด-ปิด ใช้พื้นที่เป็นสัดส่วน และมีประตู Pivot ชั้นแรกแยกพื้นที่การใช้งานทั้งชั้นออกจากส่วนอื่นของบ้าน
การเปิดช่องเปิดเพื่อสร้างปฏิสัมพันธ์อย่างพอเพียง โดยไม่เปิดช่องเปิดมากจนเสียความเป็นพื้นที่ส่วนตัว
อีกหนึ่งจุดเด่นของบ้านที่ออกแบบได้อย่างน่าสนใจคือพื้นที่สีเขียวของต้นไม้ใหญ่บริเวณสวนหลังบ้าน ซึ่งมีความต่อเนื่องอยู่ 2 ระดับ ที่ชั้น 1 ใกล้กับห้องรับประทานอาหาร และชั้น 2 ส่วนระเบียงของห้องนั่งเล่นที่ยื่นออกมาเล่นระดับกับด้านล่าง โดยสามารถมองเห็นเชื่อมต่อกัน ทำให้การมองเห็นพื้นที่สีเขียวภายในบ้านออกแบบวางตามแนวตั้ง แบ่งปันการมองเห็นจากชั้นอื่นไปในตัว
Studionomad | Facebook
Project : Baan-Chong
Architect & Interior : STUDIONOMAD
Structural Engineer : Pongsakorn Amornsak
M&E : Suchada Ninchan / Ruttavee Tangmanyutitham
Contractor : Subann Charee
Area : 360 sq.m.
Project Loacation : Bangkok, Thailand
Project Complete Year : 2021
Photographer: Supee Juntranggur